Full Text Transcript
Text below was recognized via OCR from scanned pages and may contain minor errors. Mathematical formulas and symbols may be approximate - please refer to the PDF for the exact equations.
Civil Services (Main) Examination, 2024 PHKM-B-MTLI
मैथिली
प्रश्न-पत्र-ा
( साहित्य )
निर्धारित समय : तीन घंटा अधिकतम अंक : 250
प्रश्न-पत्र विषयक विशेष निर्देश
प्रश्नक उत्तर लिखबाक पूर्व कृपया निम्नलिखित निर्देशकै सावधानीपूर्वक पढि लिअ
एतय दू खण्ड (Section)a विभक्त कुल आठ प्रश्न अछि।
अभ्यर्थी कुल पाँच प्रश्नक उत्तर ۱
प्रश्न संख्या 1 तथा प्रश्न संख्या 5 अनिवार्य अछि। शेष प्रश्नमेसँ तीन جج उत्तर लिखू, जाहिमे प्रत्येक खण्ड (Section)
कम-सँ-कम एक எனக चयन आवश्यक अछि।
प्रश्न/खण्डक निर्धारित अंक ओकरा समक्ष निर्दिष्ट कयल गेल अछि।
उत्तर मैथिली (देवनागरी लिपि)मे लिखब अनिवार्य अछि।
जतय निर्दिष्ट हो, शब्द-सीमाक अनुपालन अपेक्षित अछि।
उत्तरित ஊக गणना क्रमानुसार कयल wad) यदि काटल नहि गेल हो, तँ अंशतः लिखित جج गणना सेहो कयल जायत।
प्रश्न-सह-उत्तर पुस्तिकाक कोनो रिक्त पृष्ठ अथवा कोनो पृष्ठक रिक्त ளாக अवश्य काटि दी।
MAITHILI
PAPER—II
( LITERATURE )
Time Allowed : Three Hours Maximum Marks : 250
QUESTION PAPER SPECIFIC INSTRUCTIONS
Please read each of the following instructions carefully
before attempting questions
There are EIGHT questions divided in two Sections.
Candidate has to attempt FIVE questions in all.
Question Nos. 1 and 5 are compulsory and out of the remaining, THREE are to be
attempted choosing at least ONE from each Section.
The number of marks carried by a question/part is indicated against it.
Answers must be written in MAITHILI (Devanagari script).
Word limit in questions, wherever specified, should be adhered to.
Attempts of questions shall be counted in sequential order. Unless struck off, attempt of a
question shall be counted even if attempted partly. Any page or portion of the page left
blank in the Question-cum-Answer Booklet must be clearly struck off.
PHKM-B-MTLI/17 1 ۲۶۶0۹۵
SECTION—A
1. प्रत्येक प्रश्न अनिवार्य अछि। வனக் निर्दिष्ट करैत निम्नलिखित अवतरणक सप्रसंग व्याख्या करू, जाहिमे भाव
स्पष्ट रहए (उत्तर अधिकतम 150 எண் दातव्य) : 10x5=50
(૦
(৮)
9)
(0)
(6)
(b)
(©
"अम्बरे वदन झपावह 8
राज सुनइ छिअ चान्दक चोरि।
घरे घरे पहरी गेल अछ जोहि
अबही दूषण लागत तोहि॥
कतए नुकाओब चान्दक चोरि
जतय नुकाओब ततहि ত্তজীহি।|”’
“निव-नव गुन-गन स्रवन-रसायन नयन-रसायन अंग।
रभस-सम्भाषन हदय -रसायन परस-रसायन संग ||
ए सखि, रसमय अन्तर aR)”
“चक्र गदा कर सरसिज संख
देखि देवकी मन उपजल झंख
कह बसुदेव देवकी कर जोरि
कंस बाघ हम हरिनी खोरि
रूप चतुर्भुज दिअ हरि छाड़ी
नारद देत गए उकठी તારી
“कर्म करत के आन, PEGI हनुमान सन।
हित के அண் समान, सजल-नयन रघुनाथ कह॥
अति साहसधर वीर, अविरल भक्तिक என அச்
पिता अहाँक समीर, जगत्प्राण-सुत उचित க”
“fag सन अवस्था, पहाड़ सन जीवन
संसारमे हमर के अछि अपन?
कानी तँ चुप कैनिहार क्यौ नहि
रूसी तँ बौसनिहार क्यौ नहि
हम पड़ल છી टूटल पुल जकाँ
मौलैल, बिनु सुँघल फूल जकाँ"
“विद्यापतिक पदावलीमे भावक कोमलता, ےج लालित्य તથા लय-माधुर्यक प्राञ्जल प्रवाह ଓ୩୮ |)” पाठ्यांशक
आधारपर एहि க் सविस्तार प्रतिपादित करू। 20
कवीश्वर चन्दा झा विरचित “मिथिला-भाषा रामायण 'क “सुन्दर-काण्ड ਸੇ वर्णित हनुमानक वीरता ઓ पराक्रमक
विवेचन करू। 15
मनबोधक தனன कृष्णकाव्य -परम्पराक सर्वोच्च उपलब्धि थिक--विश्लेषण करू। 15
PHKM-B-MTLI/17 2
3. (a) “वैद्यनाथ मिश्र 1୮୩” श्रमशक्तिक पुजारी, व्यवस्थाक विरोधी, नवीन खाढ़ीक आवेशी आ सतत भ्रमणशील कवि
छथि।'' एहि उक्तिक विवेचन னக आधारपर करू। 20
(৮) समकालीन मैथिली कविता થે संकलित राजकमल चौधरीक अर्थतन्त्रक चक्रव्यूह' शीर्षक ಮ निहित भावपर
प्रकाश दिअ। 15
(જ 'कीचक-वध' महाकाव्यमे सूक्ष्म दृष्टिक संग वर्णन-विस्तार ओ प्राञ्जल भाषाक प्रयोग भेल अछि--विश्लेषण करू। 15
4. (മു ணி महाकाव्य-- व्यक्ति, समाज, राष्ट्र ओ अन्तर्रष्ट्रक वृहत्तर क्षितिजपर संगठित ई कृतिरत्न समग्र आधुनिक
भारतीय भाषाक शिरोमुकुट கட் पाठ्यांशक आधारपर एहि उक्तिकेँ सविस्तार पल्लवित करू। 20
(8) 'गोविन्ददासक काव्य مو होइतहूँ எனி भक्तिभावक अभिव्यक्ति थिक।** पाठ्यांशक आधारपर एहि
उक्तिक विवेचन करू। 15
(0) எண विरचित 'रमेश्वर चरित मिथिला रामायण' मैथिली रामकाव्य-परम्पराक विकासमे बहुविध காணி अत्यन्त
महत्त्वपूर्ण ગિ! 'बाल-काण्ड'क आधारपर लालदासक काव्य-सौष्ठवक विवेचन करू। 15
SECTION—B
5. निम्नलिखित अवतरणक सप्रसंग व्याख्या करू, जाहिमे भाव स्पष्ट रहए (उत्तर अधिकतम 150 शब्दमे दातव्य) :
10x5=50
(ಯ வணக चान्द अमृत पूरल अइसन ગુદા
श्वेत पङ्कजकाँ दल भ्रमर वसियल अइसन আঁদি.
काजरक कल्लोल अइसन எ.
गथले फुले नर्म्मदाक शलाका पूजल अइसन षोम्पा.
परवाक પવ अइसन अधर,”
മു “Fara यैह देखबामे अबैत अछि जे “जीवो जीवस्य भक्षणम्' | प्रकृतिक नियमे ਲੈਕ; जे छोटका जीवकँ बड़का
जीव खा जाइत छैक। इचनाकैं पोटा, पोठाकँ सौरा, விக் बोआर, बोआरकैं নিমি, तिमिर्कै নির্মল .... यैह
“मत्स्य न्याय' सर्वत्र दृष्टिगोचर होइत 31୮୪ |” ”
ര “୩୩ सभ पुरुष छी ने ! निस्सहाय नारी जाति पर दया करबामे अहाँ सभ बड़ गौरवक अनुभव करैत छी। मुदा,
हम ਯੀ नहि छी, फूल भैया ! हम ন’ माटिक फूटलि हाँडी छी। हमरा पर दया करबाक कोनो प्रयोजन ۱
अहाँ जाउ ....”
“at ada तकलीफ हो त छौ कट्ठा डीह ગે अहाँक नाम पर अछि से भरना ઘડ कऽ काज चलायब। अहाँक رم
चन्द्रहार जे बंधक पड़ल अछि से जहिया भगवानक कृपा हैतैन्ह तहिया छुटबे करत।”
ഭു ‘মীন नइ लगइ। मोनमे बसल रहइ गोरका चक्काबला कलपू। লাল-লাল ठोरबला கள भरि दिन एकर मुह
ताक5बला कलपू। नीक-नीक वस्तुक उपहार SAU নালা कलपू। कहाँ देवदारूसन ओ आ कहाँ எக कुबडाह
गाछ-सन ई।”
PHKM-B-MTLI/17 3 [2148
6. (८) ज्योतिरीश्वर रचित “वर्णरत्नाकर' मैथिली साहित्यक प्राचीनतम गद्य-ग्रन्थ थिक--एकर ऐतिहासिक महत्त्वक विश्लेषण
पाठ्यांशक आधारपर करू। 20
(8) “कवि राजकमलकै लोक વિસરે जाइत, मुदा कथाकार राजकमल मैथिली साहित्यक क्षेत्रमे अमर रहताह।” एहि
कथनक पल्लुवन पाठ्यांशक आधारपर करू। 15
9१) ૮
(੦) “GR कका अपन भांगक নহাস चुटकी बजबैत उनटे गंगा बहा ண்ட “खट्टर ककाक तरंग જ सन्दर्भमे एहि
उक्तिक विवेचन करू। 15
7. (0) ‘Qa उपन्यासक कथानक एकटा भूमिहीन आ निम्नवर्गीय ग्रामीण जीवनक ர்க चित्रित करैत
अछि--सयुक्ति विवेचन करू। 20
(૭) *लोरिक विजय' उपन्यास लोक-संघर्षक गाथा थिक।** एहि कथनक सार्थकता सिद्ध करू। 15
ര 'भफाइत चाहक जिनगी ਸੇ नाटककार शिक्षित बेरोजगार युवकक चारित्रिक सबलता, कर्मठता ओ संघर्षक चित्रण
காள अछि--सयुक्ति विवेचन करू। 15
8. (മു “मैथिली कथा समकालीन सामाजिक आओर आर्थिक विसंगतिपर विभिन्न ஈம் વોટ करैत अछि।'' पाठ्यपुस्तकक
आधारपर एहि कथनक विवेचन करू। 20
(૭) “राजकमलक कथा मिथिलाक मध्यवर्गक ओहि समस्त संस्कार पर जमि ٭ प्रहार करैत अछि, जे ओकर आर्थिक-
सामाजिक संघर्षमे बाधक थिकैक।** एहि कथनक विवेचन पाठ्यांशक आधारपर करू। 15
ര) पृथ्वीपुत्र' उपन्यासमे सामाजिक जीवनक आर्थिक ओ भावनात्मक दूनू पक्षकै उजागर करैत ओकर समाधान सेहो
देखाओल गेल வக सयुक्ति विवेचन ج١ 15
kkk
PHKM-B-MTLI/17 4 25SS—144

